તમને લાગતું હશે કે મા બનવાનો આનંદ ફક્ત મહિલાઓને જ મળે છે, પરંતુ આ સંપૂર્ણ સત્ય નથી. ફેશન બ્રાન્ડ કેલ્વિન ક્લેઈનની નવી જાહેરાત પણ આવું જ કહી રહી છે. જાહેરાતમાં બ્રાઝિલિયન રિયાલિટી ટીવી સ્ટાર અને ટ્રાન્સમેન રોબર્ટો બેટ્ટે ગર્ભવતી છે. તેમાં તેની પાર્ટનર એરિકા ફર્નાન્ડિસ પણ છે.
આવી સ્થિતિમાં, ચાલો જાણીએ કે શું પુરુષ માતા બની શકે છે? જો શક્ય હોય તો, આ માટે તેણે કઈ તબીબી પ્રક્રિયામાંથી પસાર થવું પડશે?
પહેલા જાણો શું છે આખો મામલો?
પ્રખ્યાત ફેશન બ્રાન્ડ કેલ્વિન ક્લેઇને મધર્સ ડે પર એક અનોખું અભિયાન શરૂ કર્યું છે. માતૃત્વના દરેક સ્વરૂપને ટેકો આપતા, બ્રાન્ડમાં ટ્રાન્સમેન, રોબર્ટો, ગર્ભવતી દર્શાવવામાં આવી હતી. આમાં તેની પાર્ટનર એરિકા ફર્નાન્ડિસ પણ તેની સાથે જોવા મળી હતી. જાહેરાત બહાર આવ્યાના થોડા દિવસો બાદ રોબર્ટોએ તેના અને એરિકાના પુત્ર નોહને જન્મ આપ્યો છે. માતૃત્વના વખાણ કરતી આ જાહેરાત રિલીઝ થતાની સાથે જ સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થઈ ગઈ હતી. કેટલાક લોકો આ માટે કેલ્વિન ક્લેઈનના વખાણ કરી રહ્યા છે. તે જ સમયે, એક મોટો વર્ગ તેને સોશિયલ મીડિયા પર ઉગ્ર રીતે ટ્રોલ કરી રહ્યો છે અને તેનો બહિષ્કાર કરી રહ્યો છે.
હવે તમે જાણો છો કે ગર્ભાવસ્થાની પ્રક્રિયા શું છે?
ગર્ભાવસ્થા માટે સામાન્ય રીતે ત્રણ વસ્તુઓની જરૂર હોય છે. શુક્રાણુ, ઇંડા, ગર્ભાશય અને કેટલાક હોર્મોન્સ. કુદરતી પ્રક્રિયામાં પુરૂષના વીર્યમાંથી શુક્રાણુ બહાર આવે છે. તેમની સંખ્યા લાખોમાં છે. માદાના અંડાશયમાંથી ઇંડા છોડવામાં આવે છે. જ્યારે નર અને માદા સંવનન કરે છે, ત્યારે શુક્રાણુ વીર્ય દ્વારા પરિપક્વ ઇંડા સુધી પહોંચે છે અને તેને ફેલોપિયન ટ્યુબ (સ્ત્રીનો ભાગ) માં ફળદ્રુપ કરે છે. ગર્ભાધાન પછી, આ ઇંડા સ્ત્રીના ગર્ભાશયમાં જાય છે.
આ સાથે ગર્ભાવસ્થા શરૂ થાય છે. HCG, HPL, એસ્ટ્રોજન જેવા હોર્મોન્સ ગર્ભાવસ્થાને ટેકો આપવા માટે જરૂરી છે, જે સ્ત્રીના શરીરમાંથી મુક્ત થાય છે.
શું ટ્રાન્સજેન્ડર ગર્ભવતી થઈ શકે છે?
સામાન્ય રીતે લોકો જન્મ સમયે પુરુષ અથવા સ્ત્રી હોય છે, પરંતુ કેટલાક લોકોને જન્મ સમયે લિંગ જેવું લાગતું નથી. આવા લોકો કાં તો ટ્રાન્સમેન અથવા ટ્રાન્સવુમન હોય છે. ટ્રાન્સમેન એટલે જન્મ સમયે સ્ત્રી અને પછી પુરુષ. આવા લોકો માતા બની શકે છે કારણ કે તેમની પાસે અંડાશય અને ગર્ભાશય છે. આ કિસ્સામાં, ઇન વિટ્રો ફર્ટિલાઇઝેશન (IVF) ની મદદથી, ઇંડા અને શુક્રાણુને લેબમાં ફલિત કરવામાં આવે છે અને પછી ગર્ભાશયમાં ટ્રાન્સપ્લાન્ટ કરવામાં આવે છે. ગર્ભાવસ્થાને ટેકો આપવા માટે હોર્મોન ઉપચારનો ઉપયોગ કરી શકાય છે.
આનો અર્થ એ છે કે ટ્રાન્સમેન ગર્ભવતી બની શકે છે. રોબર્ટો બેટ્ટે પણ ટ્રાન્સમેન છે. આમાંના મોટાભાગના કેસોમાં સિઝેરિયન ડિલિવરી થાય છે.
હવે વાત કરીએ ટ્રાન્સવુમનની. એટલે કે જન્મ સમયે પુરુષ અને પછી સ્ત્રી. આવા લોકો માટે, માતા બનવું એ એક મુશ્કેલ માર્ગ છે, કારણ કે તેમની પાસે ન તો અંડાશય છે કે ન તો ગર્ભાશય. જ્યાં સુધી ગર્ભાશય ટ્રાન્સપ્લાન્ટની વાત છે તો આવા લોકો માટે પણ તે જોખમથી મુક્ત નથી. જો કે, આ વિશે ઘણું સંશોધન ચાલી રહ્યું છે અને ટૂંક સમયમાં સકારાત્મક પરિણામો મળી શકે છે.
શું સામાન્ય માણસ ગર્ભવતી થઈ શકે છે?
સામાન્ય રીતે, પુરુષ માતા બની શકતો નથી, કારણ કે તેની પાસે શુક્રાણુ છે, પરંતુ ઇંડા અને ગર્ભાશય ગર્ભાવસ્થા માટે જરૂરી વસ્તુઓમાં નથી. હવે સવાલ એ ઊભો થાય છે કે શું IVF અને ગર્ભાશય ટ્રાન્સપ્લાન્ટ દ્વારા પુરુષ ગર્ભવતી થઈ શકે છે. તો જવાબ છે ના, કારણ કે જો લેબમાં IVFની મદદથી ગર્ભાધાન કરવામાં આવે તો પણ પુરુષના શરીરમાં ગર્ભાશયનું ટ્રાન્સપ્લાન્ટ કરવું સરળ નથી. ગર્ભાશયને ટેકો આપવા માટે ઘણી જૈવિક પ્રક્રિયાઓની જરૂર પડે છે, જે પુરૂષના શરીરમાં શક્ય નથી.
જો કે, જો કોઈ પુરુષ માતા બનવા માંગે છે, તો તેના માટે બીજો રસ્તો છે. આ પદ્ધતિ પેટની ગર્ભાવસ્થા છે. તે તદ્દન દુર્લભ છે. એક રિપોર્ટ અનુસાર, દર 10,000 પ્રેગ્નન્સીમાંથી એક પેટની ગર્ભાવસ્થા હોય છે. રસપ્રદ વાત એ છે કે આ રીતે માત્ર પુરૂષો જ નહીં પરંતુ મોટી સંખ્યામાં મહિલાઓ પણ ગર્ભવતી થાય છે, જેમને કોઈ કારણસર ગર્ભાશય નથી હોતું.
તો ચાલો તેની પ્રક્રિયાને પણ સમજીએ… સૌપ્રથમ પેટની ગર્ભાવસ્થામાં, ઈન વિટ્રો ફર્ટિલાઇઝેશન એટલે કે આઈવીએફની મદદથી લેબમાં ઈંડા અને શુક્રાણુનું ફળદ્રુપ થાય છે. ત્યાર બાદ તેને લેબમાં જ ભ્રૂણ તરીકે વિકસાવવામાં આવે છે. ત્યારબાદ તેને પેટમાં ઈમ્પ્લાન્ટ કરવામાં આવે છે. જો કે, તે ખૂબ જોખમી છે અને કેટલીકવાર જીવ પણ ગુમાવવો પડે છે. એટલે કે, આમાં સારા નસીબનો અર્થ સારા સમાચાર માટે પૂરતો છે.
જ્યારે સફળતાપૂર્વક પ્રત્યારોપણ કરવામાં આવે છે, જ્યારે તે પેટમાં રોપવામાં આવે છે ત્યારે પ્લેસેન્ટાનો વિકાસ થાય છે. એટલે કે બાળકને પોષણ મળવા લાગે છે. આ પછી, ગર્ભાવસ્થાને ટેકો આપવા માટે હોર્મોન ઉપચારની મદદ લેવામાં આવે છે. તો જ માણસ માતા બની શકે છે.
