આ દિવસોમાં ઇરાકમાં નાઝ બ્લીડ ફીવર, એટલે કે ક્રિમિઅન-કોંગો હેમરેજિક ફીવરના 111 કેસ નોંધાયા છે. જેના કારણે 19 લોકોના મોત થયા છે. કેટલાક અન્ય અહેવાલો અનુસાર, નાકમાંથી લોહી નીકળતા તાવથી પીડાતા દર 5માંથી 2 લોકો મૃત્યુ પામે છે. તે પશુઓ અને પાળેલા પ્રાણીઓના શરીર પર રહેતી બગાઇ દ્વારા મનુષ્યોના કરડવાથી ફેલાય છે. આ વાયરસથી ફેલાતા રોગ માટે હાલમાં કોઈ રસી નથી. જો કે ભારતમાં હજુ સુધી તેના કેસની ઓળખ થઈ નથી, પરંતુ તેનાથી પ્રભાવિત દેશોની સ્થિતિને જોતા કેન્દ્રીય સ્વાસ્થ્ય વિભાગ એલર્ટ પર છે.
નાકમાંથી રક્તસ્ત્રાવ તાવ શું છે?
આ રોગથી સંક્રમિત વ્યક્તિના નાકમાંથી પણ લોહી આવે છે, જેના કારણે તેને ‘નાકમાંથી લોહી નીકળવો તાવ’ પણ કહેવામાં આવે છે. તે ઝૂનોટિક (પ્રાણી) રોગ છે. ટિક કરડવાથી અથવા પ્રાણીઓના કરડવા દરમિયાન ચેપગ્રસ્ત પ્રાણીઓના લોહી અથવા પેશીઓના સંપર્ક દ્વારા વાયરસ લોકોમાં ફેલાય છે.
તેના લક્ષણો શું છે, ક્યારે દેખાય છે?
ચેપ લાગ્યા પછી વ્યક્તિને લક્ષણો દેખાવામાં લગભગ 3 દિવસ લાગે છે. તેનો ચેપ 13 દિવસ સુધી રહી શકે છે. ચેપગ્રસ્તના શરીર પર લાલ ફોલ્લીઓ દેખાય છે. લક્ષણોમાં માથાનો દુખાવો, નાકમાંથી લોહી નીકળવું, ખૂબ તાવ, કમરનો દુખાવો, સાંધાનો દુખાવો, પેટમાં દુખાવો અને ઉલ્ટીનો સમાવેશ થાય છે.
કયા લોકો ચેપ માટે વધુ સંવેદનશીલ છે?
લોકો મુખ્યત્વે પ્રાણીઓમાં ટિક કરડવાથી ચેપ લાગે છે. જે લોકો ઢોર ઉછેર કરે છે અને તેમના ઘરમાં પાળતુ પ્રાણી હોય છે તેઓને ચેપ થવાની સંભાવના વધુ હોય છે. આ ચેપ અન્ય વ્યક્તિમાં ખાંસી અને છીંક અથવા ચેપગ્રસ્ત વ્યક્તિના લોહી દ્વારા પણ ફેલાય છે.
નાકમાંથી લોહી નીકળતો તાવ કેવી રીતે ટાળી શકાય?
ટિક (જંતુ કરડતા) હોય તેવા સ્થળોએ જવાનું ટાળો. ખુલ્લી જગ્યાઓ જેમ કે ઝાડ નીચે કે બગીચામાં સૂશો નહીં. જ્યારે આસપાસ પ્રાણીઓ હોય ત્યારે હંમેશા કપડાંને ધૂળ નાખીને પહેરો. પાલતુ પ્રાણીઓને સમય-સમય પર સાફ રાખો, જેથી તેમના શરીરમાં ટિક ન થાય.
શું નાકમાંથી લોહી નીકળતા તાવ માટે કોઈ રસી છે?
ક્રિમિઅન-કોંગો હેમરેજિક ફીવર એટલે કે નાકમાંથી લોહી નીકળતા તાવના વાયરસ માટે હજુ સુધી કોઈ રસી તૈયાર કરવામાં આવી નથી, તેથી માત્ર સાવચેતી રાખવાથી જ તેને અટકાવી શકાય છે. જો કે ભારતમાં હજુ સુધી તેનો કેસ ઓળખાયો નથી.
